تلگرام :   Persia Digest@

جشن سده، جشنی باستانی در ستایش نور

جشن سده، جشنی باستانی در ستایش نور
کد مطلب : N-774 تاریخ : 1396/11/10 - 15:23

پرشیادایجست - امروز، 10 بهمن ماه، در تقویم ایرانی ، روز جشن سده است، یکی از بزرگترین و کهنترین جشن‌های ایرانی  که در ستایش اهورامزدا و در پاسداشت آتش، این نخستین زاده‌ی زمین و یکی از چهار آخشیج پاک برگزار می‌شود.

ایرانیان ماه‌های دی و بهمن را که هوا بسیار سرد بود، زمان نیرومند شدن اهریمن می‌دانستند و برای پایان یافتن روزگار اهریمنی نیایش می‌کردند.

در روزگار کهن گستره‌ی این جشن از آناتولی تا استان کنونی سین‌کیانگ چین بود و در هر شهر نام ویژه‌ای داشت و در هر شهر به نامی خوانده می‌شد.

جشن سده در روز دهم بهمن که در گاهشمار باستانی برابر با "آبان‌روز" از ماه بهمن بود، برگزار می‌شد. برگزاری جشن سده کاری گروهی بود. در این جشن، هیزم می‌افروختند و همه دست به دست گرد یک آتش بزرگ نیایش و آواز می‌خواندند و پایکوبی می‌کردند.

برخی معتقدند که سده معروف، صدمین روز زمستان است. از ابتدای زمستان (اول آبان ماه) تا 10 بهمن که جشن سده‌است صد روز، و از 10 بهمن تا نوروز و اول بهار 50روز و 50شب بوده‌است؛ و به علت اینکه از این روز به بعد انسان به آتش دست پیدا کرده‌است شب هم مانند روز روشن و گرم و زنده‌است شب‌ها هم شمرده می‌شوند. برخی دیگر، سَدَه در زبان اوستایی را به معنای   برآمدن و طلوع کردن می دانند و ارتباطی بین صد و سده نمی بینند.

در اوستا نیز آتش فرزند زمین خوانده شده و نشانه‌ای اهورایی است و فروزش آن نماد فروغ جاودان است اما جشن سده، جشنی دینی نیست و ایرانیان باستان، شادی را بخشش اهورا و اندوه را پدیده‌ای اهریمنی می‌دانستند. این جشن به یاد آورنده اهمیت نور، آتش و انرژی است.

در ایران باستان و در میان زرتشتیان ایران، این جشن نزدیک غروب آفتاب، با آتش‌افروزی آغاز می‌شود و امروز هم با همان سنت کوه‌هایی از بوته و خارو هیزم در بیرون شهر فراهم شده، در حالی که موبدان لاله به دست اوستا زمزمه می‌کنند، بوته‌ها را روشن می کنند. این مراسم در کرمان با شکوه خاصی هرساله در 10 بهمن ماه برگزرا می شود ، تهران و شیراز نیز از شهرهایی هستند که این جشن در آنها برپا می شود.

نظرات

captcha Refresh